دربند، شمالی‌ترین نقطه تهران، سرزمینی خنک و دیدنی

این محله به دلیل آب و هوای خنک و کوهستانی، طبیعت بکر و چشم‌اندازهای زیبا، به یکی از محبوب‌ترین مقاصد گردشگری در تهران تبدیل شده است.

جاذبه‌های گردشگری

·         رودخانه دربند

رودخانه خروشان دربند که از میان کوه‌ها عبور می‌کند، طراوت و زیبایی خاصی به این منطقه می‌بخشد.

·         کوه دربند

کوه دربند (با ارتفاع ۱۷۰۶ متر) یکی از قله‌های محبوب کوهنوردی در تهران است. مسیر صعود به این قله نسبتاً آسان است و برای افراد با سطوح مختلف آمادگی جسمانی مناسب می باشد.

·         رستوران‌ها و چایخانه‌ها

در طول مسیر رودخانه و در دامنه کوه، رستوران‌ها و چایخانه‌های متعددی وجود دارند که می‌توانید در آن ها استراحت کنید و از غذاهای محلی و نوشیدنی‌های خنک لذت ببرید.

·         غار پلنگ

غار پلنگ، یکی از جاذبه‌های طبیعی دربند است که در ارتفاعات این منطقه واقع شده است.

·         آبشار دوقلو

آبشار دوقلو، یکی دیگر از جاذبه‌های طبیعی دربند است که در مسیر صعود به کوه دربند قرار دارد.

تفریحات

·         کوهنوردی

کوه دربند یکی از محبوب‌ترین مقاصد کوهنوردی در تهران است.

·         پیاده‌روی

پیاده‌روی در کنار رودخانه دربند و در طبیعت بکر این منطقه، تجربه‌ای لذت‌بخش است.

·         دوچرخه‌سواری

در برخی از مسیرهای دربند امکان دوچرخه‌سواری نیز وجود دارد.

·         طبیعت‌گردی

دربند مکانی ایده‌آل برای طبیعت‌گردی و لذت بردن از هوای پاک و مناظر کوهستانی است.

·         پیک‌نیک

می‌توانید در کنار رودخانه دربند یا در دامنه کوه، بساط پیک‌نیک پهن کنید و از گذراندن وقت در طبیعت لذت ببرید.

نکات

·         دسترسی

برای رفتن به دربند می‌توانید از وسایل حمل و نقل عمومی مانند اتوبوس و تاکسی استفاده نمایید.

·         پوشش

در فصل‌های گرم سال، لباس خنک و راحت به همراه داشته باشید. در فصل‌های سرد سال نیز به دلیل کوهستانی بودن منطقه، به لباس گرم و ضد آب نیاز دارید.

·         کفش مناسب

برای پیاده‌روی و کوهنوردی در دربند، حتماً از کفش مناسب استفاده کنید.

·         آب و غذا

به مقدار کافی آب و غذا به همراه داشته باشید.

·         محیط زیست

به حفظ محیط زیست دربند احترام بگذارید و از ریختن زباله در طبیعت خودداری کنید.

دربند با آب و هوای خنک، طبیعت بکر و چشم‌اندازهای زیبا، گزینه‌ای ایده‌آل برای تفریح، کوهنوردی و طبیعت‌گردی در شمال تهران به شمار می‌رود.

جغرافیای دربند: از ارتفاعات کوهستانی تا میدان سربند

دربند در ارتفاع ۱۷۰۰ متری از سطح دریا قرار گرفته و دروازه‌ای به سوی طبیعت بکر و کوه‌های البرز مرکزی است.

مسیرهای کوهنوردی

·         کوره‌راهی از دربند آغاز می‌شود و به آبشار دوقلو و پناهگاه شیرپلا ختم می‌شود. این مسیر یکی از راه‌های اصلی صعود کوهنوردان به البرز مرکزی است و در طول آن می‌توانید از طبیعت بکر و چشم‌اندازهای کوهستانی لذت ببرید.

·         دره‌های متعددی در اطراف دربند وجود دارند که مسیرهای کوهنوردی دیگری را به وجود می‌آورند. از جمله این دره‌ها می‌توان به دره اوسون، دره آبشار، دره امامزاده ابراهیم، دره کاک، آب شیردره و دره زون اشاره کرد.

محله‌های قدیمی

·         دربند دارای محله‌های قدیمی متعددی است که هر کدام قدمت و تاریخ خاص خود را دارند. از جمله این محله‌ها می‌توان به مرغ‌محله (مغ‌محله)، کنارمحله، کلاغ‌پر و سربند اشاره کرد.

رودخانه دربند

·         رودخانه دربند از میان محله می‌گذرد و طراوت و زیبایی خاصی به این منطقه می‌بخشد. این رودخانه در سال ۱۳۶۶ بر اثر سیل، بازار تجریش را ویران کرد.

خیابان دربند

·         خیابان دربند از ارتفاع ۱۶۰۰ متری در میدان قدس (شهرداری منطقه ۱) آغاز و در ارتفاع ۱۸۰۰ متری در میدان سربند (تندیس کوهنورد) به پایان می‌رسد. این خیابان یکی از مسیرهای اصلی دسترسی به دربند است و در طول آن می‌توانید از مغازه‌ها، رستوران‌ها و چای خانه‌ های متعددی دیدن نمایید.

نکات

·         آب و هوا

دربند به دلیل ارتفاع زیاد، دارای آب و هوای خنک و کوهستانی است. به خصوص در فصل‌های گرم سال، هوا در این منطقه بسیار دلپذیر است.

·         پوشش

هنگام رفتن به دربند، حتماً لباس مناسب فصل و کفش مناسب پیاده‌روی یا کوهنوردی به همراه داشته باشید.

·         حمل و نقل

برای رفتن به دربند می‌توانید از وسایل حمل و نقل عمومی مانند اتوبوس و تاکسی استفاده نمایید.

·         محیط زیست

به حفظ محیط زیست دربند احترام بگذارید و از ریختن زباله در طبیعت خودداری کنید.

دربند با طبیعت بکر، کوه‌های سر به فلک کشیده و رودخانه خروشان، گویی تکه‌ای از بهشت را به زمین آورده است. این منطقه نه تنها برای کوهنوردان و طبیعت‌دوستان بلکه برای گردشگران و خانواده‌ها نیز مکانی مناسب برای تفریح و گذراندن اوقات فراغت به شمار می‌رود.

پیشینه دربند: از شاهزاده‌های قاجار تا هتل دیپلمات

دربند در طول تاریخ خود شاهد رویدادهای مختلفی بوده و از دوره قاجار تا به امروز، محل سکونت شخصیت‌های مهم و شاهد وقایع تاریخی متعددی بوده است.

دوره قاجار

·         سکونت شاهزادگان

در زمان قاجار، برخی از شاهزاده‌های قاجار از جمله شاهزاده الله‌وردی ‌میرزا و ابوالملوک کیومرث ‌میرزا (پسر فتحعلی شاه) در دربند نشیمن داشتند.

·         سفر ناصرالدین شاه

روز چهارشنبه خرداد 1265 خورشیدی، ناصرالدین شاه قاجار در راه پس‌قلعه و آبشار به دربند هم آمد.

·         پناهندگی بابی‌ها

در زمان سوءقصد به ناصرالدین شاه، یکی از بابی‌ها به نام میرزا حسین‌علی با گروهی به مرغ‌محله دربند گریختند.

·         مرکز علوم غریبه

دربند در قدیم مرکز علوم غریبه و خفیه و دعانویسی بود و عده‌ای از سادات بیاتی به این علم استاد بودند. کامران‌میرزا نایب‌السلطنه (پسر سوم ناصرالدین شاه) نیز سالی یک ‌بار برای دعا گرفتن به دربند ‌رفت.

·         خانه دکتر ملیسپو

خانه دکتر ملیسپو (مستشار مالی آمریکایی) نیز در دربند بود.

دوره پهلوی

·         مهمان خانه و ویلاها

در زمین‌های دهکده دربند به فرمان رضاشاه مهمان خانه و چندین ویلا ساختند.

·         هتل دیپلمات

پیش از رسیدن به میدان سربند، در سمت چپ رودخانه هتل دیپلمات قرار دارد که تا اواسط دوران محمدرضا پهلوی محل پذیرایی مهمانان خارجی بوده است.

دربند امروز

·         منطقه گردشگری

دربند امروز به عنوان یکی از محبوب‌ترین مناطق گردشگری تهران شناخته می‌شود.

·         طبیعت بکر

این منطقه با طبیعت بکر، کوه‌های سر به فلک کشیده و رودخانه خروشان، گویی تکه‌ای از بهشت را به زمین آورده است.

·         مسیرهای کوهنوردی

دربند دارای مسیرهای کوهنوردی متعددی است که برای کوهنوردان با سطوح مختلف آمادگی جسمانی مناسب است.

·         مکان تفریحی

دربند مکانی ایده‌آل برای تفریح، کوهنوردی، طبیعت‌گردی و گذراندن اوقات فراغت در کنار خانواده و دوستان است.

دربند با پیشینه تاریخی غنی و طبیعت بکر و چشم‌اندازهای زیبا، گویی تکه‌ای از تاریخ و طبیعت را در هم آمیخته است. این منطقه نه تنها برای کوهنوردان و طبیعت‌دوستان، بلکه برای گردشگران و خانواده‌ها نیز مکانی مناسب برای سفر و تفریح به شمار می‌رود.

تندیس کوهنورد: نمادی از فداکاری و عشق به کوهستان

تندیس کوهنورد که در میدان سربند در محله دربند برپا است، به عنوان نمادی از فداکاری و عشق به کوهستان شناخته می‌شود. این تندیس در سال ۱۳۴۱ توسط رضا لعل ریاحی، پیکره‌تراش و نقاش ایرانی ساخته و نصب شد.

داستان ساخت تندیس

·         پیشنهاد

در سال ۱۳۳۷ حسن وجدان‌خوش (از کوه‌نوردان با سابقه ایرانی) ساخت این تندیس را پیشنهاد داد.

·         حمایت‌ها

سرهنگ بیات، رئیس مرکز آموزش کوهستانی ارتش، مقدمات ساخت آن را آماده کرد و «مهام» شهردار وقت تهران، هزینه ساخت مجسمه را پذیرفت.

·         مدل شدن

امیر شاه قدمی، گروهبان ارتش و مربی کوه‌نوردی مرکز آموزش کوهستانی و مربی اسکی ایران به عنوان مدل معرفی شد و شهرداری هم مبلغ 10 هزار تومان بابت ساخت مجسمه پرداخت.

·         ماجرای نجات و دریافت مدال

گروهبان شاه قدمی، سه سال بعد در سال 1340 در عملیات نجات سرنشینان هواپیمای آمریکایی سقوط کرده در قله زردکوه شرکت کرد و از رئیس‌جمهور وقت آمریکا (کندی) مدال لیاقت نیز دریافت نمود.

·         ساخت مدل گچی

سال 1338، یک سال پس از طرح این پیشنهاد، مدل گچی آن آماده و در میدان سربند نصب گردید.

·         خرابی و ترمیم

اما بارندگی و یخ‌ زدگی زمستان همان سال بود که دست و بخشی از بدن مجسمه را خرد کرد. این قسمت مدت ‌ها با پرچم ایران پوشانده شده بود تا اینکه در سال 1341 با پی‌گیری‌های رئیس وقت فدراسیون، رضا لعل ریاحی تندیس سیمانی را آماده کرد که هنوز پابرجا است.

امروزه

·         نماد کوهنوردی

تندیس کوهنورد به عنوان نمادی از کوهنوردی و عشق به این رشته ورزشی در بین کوهنوردان ایرانی شناخته می‌شود.

·         جاذبه گردشگری

این تندیس به عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری دربند به شمار می‌رود و بسیاری از گردشگران برای دیدن آن به میدان سربند می‌روند.

·         یادبودی برای فداکاری

تندیس کوهنورد یادبودی برای فداکاری و از خودگذشتگی گروهبان شاه قدمی و دیگر کوهنوردان در راه نجات جان انسان‌ ها است.

تندیس کوهنورد با نماد فداکاری و عشق به کوهستان، یادآور رشادت‌ها و از خودگذشتگی کوهنوردان در راه صعود به قله‌ها و نجات جان انسان‌ها است.

نکات

·         مکان تندیس: میدان سربند در محله دربند

·         تاریخ ساخت: 1341

·         سازنده: رضا لعل ریاحی

·         مدل: امیر شاه قدمی

·         جنس: سیمان

خیابان‌های مهم دربند

دربند دارای چند خیابان اصلی است که در ادامه به معرفی آن ها می‌پردازیم:

1. خیابان دربند

·         مسیر اصلی

این خیابان مسیر اصلی دسترسی به محله دربند است و از میدان قدس (شهرداری منطقه ۱) آغاز و در میدان سربند (تندیس کوهنورد) به پایان می‌رسد.

·         مغازه‌ها و رستوران‌ها

در طول این خیابان مغازه‌ ها، رستوران ‌ها و چایخانه ‌های متعددی وجود دارند که می‌توانید از آن ها برای خرید سوغات، غذا و نوشیدنی استفاده کنید.

·         دسترسی به کوه

از طریق این خیابان می‌توانید به ابتدای مسیرهای کوهنوردی دربند دسترسی پیدا کنید.

2. خیابان فناخسرو (ثبت)

·         محله ثبت

این خیابان از محله ثبت عبور می‌کند.

·         دسترسی به امامزاده

از طریق این خیابان می‌توانید به امامزاده ابراهیم (یکی از اماکن مذهبی دربند) دسترسی پیدا کنید.

3. خیابان غلام جعفری (جعفرآباد)

·         محله جعفرآباد

این خیابان از محله جعفرآباد عبور می‌کند.

·         دسترسی به باغ

از طریق این خیابان می‌توانید به باغ پرندگان دربند دسترسی پیدا کنید.

4. خیابان ظهیرالدوله

·         محله سربند

این خیابان از محله سربند عبور می‌کند.

·         دسترسی به هتل

از طریق این خیابان می‌توانید به هتل دیپلمات (یکی از هتل‌های قدیمی دربند) دسترسی پیدا کنید.

نکات

·         ترافیک

در ساعات شلوغی روز، ممکن است در برخی از خیابان‌های دربند ترافیک سنگینی وجود داشته باشد.

·         پارکینگ

در برخی از خیابان‌ها، پارکینگ‌های عمومی وجود دارد.

·         پیاده‌روی

دربند مکانی مناسب برای پیاده‌روی است و می‌توانید از قدم زدن در خیابان‌های این محله لذت ببرید.

بازبینی: س. سیاح